Op naar Li Rotche

Om te voorkomen dat we vergeten hoe mooi de bergen zijn gaan we een weekend naar La Roche, in de Ardennen. De reis door Frankrijk voltrok zich immers alweer een maand of vier geleden.

Heel goed ken ik het het oude gebergte van onze zuiderburen niet maar ik ben er vaak genoeg geweest om te weten hoe mooi het er is in het najaar. Fijn even offline. Tot volgende week.

@ 

Klassiekers deel 72: Spirit Ditch

De cd Vivadixiesubmarinetransmission kocht ik op goed geluk, in 1995. Ik vond het hoesje intrigerend en de jongen van de platenzaak bezwoer me dat ik een pareltje in handen had. Toen ik de cd thuis luisterde vond ik dat hij ongelijk had. Het debuutalbum van Sparklehorse was meer dan 'een pareltje', het was een tigkaraats diamant!

Wie noemt z'n band nu Fonkelpaard, vroeg ik me af. Dat was frontman Mark Linkous. Drie jaar later zag pas in dat hij daarmee doelde op zijn motorfiets, in een korte maar prachtige docu van Lotje IJzermans (VPRO). Die documentaire van 9 minuten is te vinden op YouTube, zag ik tot mijn grote vreugde.

Maar dan het bewuste album. Ik zou er alles van kunnen draaien. Alleen al dat nummer Homecoming Queen, met dat citaat van Shakespeare. Daar word ik altijd muisstil van.

Ik kies nu echter voor Spirit Ditch. De poëtische tekst wordt prachtig gekweld gebracht. Ik zie die Linkous voor me. Relatie naar de Filistijnen. Op zijn glimmerpaard. Hij vraagt alleen zijn lp's en z'n gespoten benzinetank terug van zijn ex-vriendin. Ik heb niets met motors maar wel met dit type man, vraag me niet waarom.

I want my records back
And that motorcycle gas tank
That i, spraypainted black
The owls have been talking to me
But I'm sworn to secrecy

I woke up in
A burnt out basement
Sleeping with
Metal hands
In a spirit ditch

The moon it will rise with such
Horse laughter
It's dragging pianos to the ocean
If I had a home
You'd know it'd be
In a slide trombone

I woke up in
A burnt out basement
Sleeping with
Metal hands
In a spirit ditch

@

Twitter Lists en Sociaal Zoeken: de eerste indruk

Een maand geleden kondigde Twitter een nieuwe feature aan: Twitter Lists. Met Lists kun je -je raadt het nooit- lijstjes maken van een groep Twitteraars naar keuze. Dat kan erg handig zijn als je veel mensen volgt; normaal gesproken krijg je immers de tweets van al die mensen te zien, maar soms wil je alleen maar weten of je collega's of vrienden berichten hebben geplaatst. Het is dan een onmogelijke opgave om alle afzonderlijke pagina's stuk voor stuk te bekijken. Lists helpt je met filteren.

De eerste lijst heb ik aangemaakt: http://twitter.com/zbdigitaal/bibliotheken. Dat is een onvolledige lijst van twitteraars die iets met bibliotheken hebben te maken. Op basis van die publieke lijst (je kunt lists ook de status 'privé' geven) en die van anderen ga ik in de komende weken eens kijken of deze functionaliteit echt iets toevoegt. Ik verwacht dat eigenlijk wel. Twitter Lists is overigens nog niet voor iedereen beschikbaar. Twitter 'rolt' de functie de komende weken verder 'uit'.

Ondertussen heb ik ook een half uurtje zitten spelen met Sociaal Zoeken. Dat kan op dit moment alleen nog via de Engelstalige versie van Google.com. Die beperking heeft natuurlijk ook invloed op de aard van de zoekresultaten (je zoekt tenslotte in een andere index) maar ik moet Ars Technica gelijk geven: zelfs in dit vroege stadium merk je al dat je relevante informatie uit 'je netwerk' sneller boven water krijgt dan normaal het geval is. Net als Twitter Lists breng je in feite een filter aan. In dit geval doe je dat echter op voorhand, namelijk door verbindingen met mensen te leggen in andere sociale netwerken.

Het zijn mooie nieuwe wendingen aan de zoekbeleving. Het sociale web wordt snel volwassen.

@

Een ode aan Boing Boing

Voor de mensen die de moeite nemen om te klikken op de bronnen die ik noem in postings is het geen verrassing: het weblog Boing Boing is mijn favoriet. Het is wel een beetje jammer dat Boing Boing de favoriet van velen is (The Guardian beschouwt Cory Doctorow en de zijnen zelfs als het op een na machtigste blogteam ter wereld). Het is nu eenmaal veel leuker om te verwijzen naar obscure bronnen die bijna niemand kent. Een bijkomend voordeel van dat laatste is dat je dan ook minder snel het risico loopt dat je op de proppen komt met 'oud nieuws'.

In het geval van Boing Boing neem ik het risico voor lief. Iedere dag weer staat de feed van het blog vol met bijdragen die ik gewoon even moet lezen. BB sla ik nooit over. Een kleine greep uit recente posts:

• Twitteren over je vakantie kan inbrekers op verkeerde ideeën brengen. Bloggen over je zeillocatie werkt piraterij soms in de hand.
• En of chimpansees verdriet kunnen tonen! (en zo kom je opeens weer terecht bij prachtfoto's)
• De Flintstones al eens in stop motion gekeken?
• Oorlogsschilderijen uit de oude Sovjet-Unie, iemand?
• De vertoning van een video over een grappig boek
• Opnieuw een hardcore moment van Moeder Natuur
• Advies gevraagd: mijn man heeft een virtueel vriendinnetje

En zo elke dag minstens tien bijdragen. Tech, Gadgets, Science, Ent,  Biz, Art+Design, Culture, Action, News, Weird lezen we in de header. Dat is precies wat Boing Boing heeft te bieden. Breed, goed en interessant.

Boing Boing is de bom.

"A good example has twice the value of good advice"

@

Hyves loopt niet zomaar leeg

In Hyves bindt de strijd aan met Twitter, Facebook én sms (Marketingfacts) geeft Remco Janssen een overzicht van recente ontwikkelingen bij Hyves, nog steeds een van de best bezochte netwerken in Nederland en verwijst daarbij naar Gekrabbel is voor velen passé (De Pers) en Wordt het steeds stiller op Hyves? (Frankwatching).

Ik hoor de opgeluchte kreten al: "Mooi! Daar hoeven we niets meer mee te doen", of  "Zie je wel dat het allemaal hypes zijn?" Zo zou je er inderdaad naar kunnen kijken. Maurice Seleky vergelijkt het liever met een leegstromend café in het analoge leven: na verloop van tijd maakt de ene hippe tent plaats voor een volgende. Café Hyves maakt in dat geval plaats voor café Facebook.

Of dit nu werkelijk zo is betwijfel ik maar toegegeven: ik neem doorgaans alleen een kijkje op de netwerken als ik een attendering ontvang via de mail en ik moet erkennen dat ik momenteel meer activiteiten opmerk binnen Facebook dan binnen Hyves.

Wat ik interessant vind is dat de baas van Hyves in een blogpost wijst op de mogelijkheden om andere sociale netwerken te integreren in Hyves. Ik ben altijd een groot voorstander geweest van aggregatie en samenvoeging maar ik weet inmiddels ook dat sommige koppelingen helemaal niet meer wenselijk zijn.

Neem nu al die prachtige feeds die Hyves aanbiedt, die zijn reuze handig. Als ik dat zou willen zou ik binnen Netvibes alle updates van vrienden en bekenden kunnen volgen. Maar ik wil dat helemaal niet. De RSS op de Wie Wat Waar toont namelijk alleen de namen van de contacten en verplicht me dus alsnog om door te klikken binnen de feed. Als ik dat doe kom ik vooral berichten tegen als "nu naar de kapper" of  "vanavond eerste date met Karel, spannend!" Daar is helemaal niets mis mee, soms is het zelfs interessant, maar het is niet het type informatie waar ik graag een abonnement op neem. Binnen Twitter komen zulke berichten ook continu voorbij, maar daar wordt het alledaagse afgewisseld met informatie waar je meer aan hebt dan nieuwsgierigheidsbevrediging.

Andersom werkt dat ook zo. Het is prachtig dat Spanjar ons uitlegt hoe we Tweets kunnen laten verschijnen in onze 'www' maar ik kijk wel lekker uit. Ruim een jaar geleden probeerde ik dat al eens uit via een scriptje van een buitenstaander maar daar kwam ik snel van terug: contacten op Hyves zitten echt niet te wachten op de dagelijkse stroom tweets over het werk, het web en meer van dat fraais. Het blijkt namelijk dat veel mensen Hyves bekijken via de homepage van die site en daar alles zien wat je recent hebt toegevoegd. Het wordt niet als tof ervaren als jij die pagina dagelijks domineert. Toen ik me dat realiseerde heb ik Twitter op Hyves meteen uitgeschakeld. Mijn blogposts van hier laat ik nog steeds automatisch importeren door Hyves. Daar krijg ik namelijk wél positieve reacties op.

Maar is Hyves nu passé, zoals door sommigen gesteld wordt? Ik denk zelf van niet. Er zijn natuurlijk altijd grote groepen die hun online activiteiten meeslepen van netwerk naar netwerk. Dat is logisch. Er bestaan echter ook grote groepen die het kabbelen op Hyves meer dan prima vinden. Inderdaad een beetje loeren naar foto's en berichten van vrienden en bekenden, elkaar af en toe eens een berichtje sturen. Dat is in ieder geval wat ik hoor en zie van mensen in mijn directe omgeving.

Het is eigenlijk ook de reden waarom ik het platform (en dat is voor Facebook niet veel anders) vooral beschouw als een interactief adresboek, waar zich maar een beperkt deel van mijn online communicatie afspeelt. Het is handig dat het bestaat maar voor veel mensen is het niet veel meer dan een aanvulling. Voor sommige mensen is het echter meer dan een aanvulling. Die gaan echt niet zomaar verhuizen met z'n allen, dat geloof ik gewoon niet.

@

Video's in stukjes hakken met TubeChop

Pierre Gorissen blijkt er in mijn vakantie al over geschreven te hebben maar ik ontdek TubeChop vandaag pas, door een verwijzing naar een video over Eric Schmidt, in een artikel van de NY Times.

Het is doodsimpel: 

• Zoek de video van je keuze via TubeChop, in plaats van in YouTube zelf
  
• Kijk welk deel van de video je wel wilt laten zien en geef dat aan
• Klik tenslotte op het knopje 'chop it'
• De embedcode van de ingekorte video wordt gegenereerd

Vroeg of laat komen tools als TubeChop een keer van pas.

@

Over de kansloosheid van de eReader

Een lezer heeft het in de commentaren over 'raar gereutel' maar ik vind het ballonnetje dat Marco Visser in Trouw oplaat interessant. Visser denkt dat de eReader weinig kans van slagen heeft. Hij zegt onder meer:

Nu is de aap-noot-Miesgeneratie wel de grootste groep boekenverslinders. Maar hoe kortzichtig ook, fabrikanten denken bij een gouden toekomst altijd aan de generaties onder de 35 jaar; de generatie die geen kranten en boeken leest. En zeker niet op een apparaat dat verder niets kan.
[...]
Nog even en het leesplankje doet nauwelijks onder voor een geavanceerde kruising tussen een laptop en een smartphone. Ironisch genoeg is juist deze ontwikkeling zowel noodzakelijk als dodelijk voor de toekomst van de eReader. Het apparaat is een alternatieve route naar de gedroomde computer; een machine als de mysterieuze Apple Tablet. Of als de Courier van Microsoft. Het is makkelijker de terecht geprezen e-ink te integreren in een computer, dan een computer in een leesplank te schuiven.

Op Ereaders.nl vraagt men zich af of Visser niet aan het doel van de readers voorbij gaat, namelijk lezen. Ik weet het zo net nog niet. Ik krijg zelf steeds meer zin om een reader aan te gaan schaffen maar vind tegelijkertijd dat de apparaten nog te veel zijn gebouwd naar analogie van het gedrukte boek. Ik wil het liefst een apparaatje dat én in mijn broekzak past én voorziet in een goede leeservaring. Dat is ook precies de reden waarom ik vorig jaar (tevergeefs) reikhalzend uitkeek naar de Readius.

Toen ik onlangs over eReaders sprak met een puber vroeg hij ook meteen waarom je daar een apart apparaat voor zou kopen. Dan kun je nog beter voor de iPhone gaan.

Ik denk dat Marco Visser het bij het rechte eind heeft. Rob de Vos trouwens ook.

@

Op PsDesigning kun je zien hoe bovenstaande afbeelding tot stand is gekomen.

Tien jaar bij de Zeeuwse Bibliotheek

Er zijn van die dingen waar je liever niet al te lang bij stilstaat. Dat je geleidelijk transformeert van jonge vlinder tot ouwe rups bijvoorbeeld, of dat je verstand niet per se met de jaren komt.

Blij zijn met het feit dat je ergens lang werkt is een twijfelgeval, vind ik. Aan de ene kant is het prachtig, als je vindt dat je een afwisselende baan hebt en lol hebt in je werk. Aan de andere kant: tien jaar werken voor dezelfde baas? Dat kun je ook anders aanpakken. En met het concept werken is sowieso van alles mis.

Hoe het ook zij: hoewel ik niet meer precies weet op welke datum ik als uitzendkracht aan de slag ging bij de Zeeuwse Bibliotheek weet ik nog wel dat het ergens in september/oktober 1999 was, na een verkapt sollicitatiegesprek dat ik die zomer met mijn coördinator voerde. In het café vanzelfsprekend. Er waren maar een paar tijdelijke uren beschikbaar maar de kans bestond dat er ook een paar vaste uren beschikbaar zouden komen. Die gok durfde ik wel aan.

Maar nu ik bedenk dat dit zich alweer tien jaar geleden afspeelde krijg ik toch een beetje een gek gevoel. Hoe mooi mijlpalen ook zijn; ze zijn ook best confronterend. Mij wordt regelmatig de vraag gesteld of ik van plan ben oud te gaan worden in de bibliotheek. "Van plan niet, maar uitsluiten kan ik het evenmin" is dan meestal mijn antwoord.

Er zijn van die dingen waar je liever niet al te lang bij stilstaat. Je moet het leven zo min mogelijk plannen. De boel moet af en toe eens flink worden opgeschud.

Maar dat laatste kun je natuurlijk ook gewoon in je functieomschrijving laten opnemen :-)

@

Grooveshark: een goed geoliede online muziekdienst

Bij online muziekdiensten is het altijd maar de vraag of ze de tand des tijds zullen overleven. Ooit was ik blij met Deezer en later bijvoorbeeld met Blip.fm (muziek voor Twitterdj's) maar op beide diensten raakte ik snel uitgekeken toen inmenging van de muziekindustrie voor allerlei beperkingen zorgde.

Als alternatief voor Blip maak ik gebruik van Grooveshark. Die dienst was al goed maar is nu nog beter.

Een aanrader. Voor zolang het duurt.

@

De trend bevestigd: Google Labs lanceert Sociaal Zoeken

Vorige week werd bekend dat Google en Microsoft berichten op Twitter gaan indexeren. Een paar uur lang dachten velen zelfs dat Microsoft Google deze keer te snel af was. Nu krijgt dit verhaal een nieuwe wending. Een wending die voor de zoveelste keer aantoont dat Google altijd al een paar stappen verder is. Google lanceerde gisteren een nieuw experiment in Google Labs: Sociaal Zoeken.

Het idee is eenvoudig maar doeltreffend. Je kunt straks zoeken binnen de uitingen van je vrienden- en kennissenkring. Google analyseert die kring op basis van de accounts die je hebt opgegeven binnen je profiel bij de zoekmachine. In mijn geval gaat het, op dit moment, dan om contacten binnen Blogger, Twitter, LinkedIn en Ning maar als ik dat wil kan ik ook contacten van andere Googlediensten toevoegen.

Vanzelfsprekend kunnen bij deze zoekvariant weer veel privacyvraagtekens gezet worden maar het past wel precies in het plaatje van de zoektrends van dit jaar:

• Zoeken wordt luisteren: je omgeving als informatiefilter
• Het nieuwe zoeken heet vragen 

@

Attendering: Bram Donkers (over sociaal zoeken gesproken...)

De Pulp Fiction audio-videomix van Robin Koerts

Pulp Fiction kwam onlangs ook al voorbij maar omdat het werk van Robin Koerts minstens even sterk is krijgt zijn audio-videomix hier ook welverdiende verwijzing.

@

Attendering: NM-Magazine

Het kan altijd gekker: de Bond van Wetsovertreders

Ik werd vandaag geattendeerd op een bericht in Algemeen Dagblad, over een inbreker die zich begluurd voelde door bewoners:

EMMEN - Een inbreker vindt dat de politie veel te ver is gegaan door camerabeelden van hem op internet te zetten.
De Bond van Wetsovertreders heeft namens de verdachte een klacht ingediend bij de Nationale Ombudsman.

Is dit een grap? De Bond van Wetsovertreders? Een korte zoekactie leert me dat meer mensen verbaasd zijn: Arnoud Engelfriet, Pascal en Twitteraars bijvoorbeeld. Of Sjef Dooms; die is zelfs verbijsterd.

"Dit zou voer voor Koot en Bie geweest zijn", is het eerste dat ik denk. Als ik niet veel later het krantenartikel Bond van Wetsovertreders door ruzie verdeeld (1994) lees schiet ik pas echt in de lach:

Een grimmige machtsstrijd heeft de Bond van Wetsovertreders (BWO) in haar greep. Om de voorzitter van de bond buiten het kantoor te houden is het slot van de voordeur veranderd. Een nieuw bestuur heeft voorzitter Erik van der Maal geschorst. Van der Maal beschuldigt de 'bezetters' van het bondskantoor van verduistering en oplichting.

Dit zijn te veel inkoppers voor een jolig stukje. Ik schakel maar snel door naar een bericht waar je weliswaar ook om zou kunnen lachen maar waar je uiteindelijk heel droevig van wordt. In Rechters willen niet digitaal lees ik dat "rechters voorlopig weinig heil zien in een peperduur systeem, waarbij processtukken alleen nog maar digitaal aangeleverd worden." en dat "ze bij minister Hirsch Ballin (Justitie) hebben aangegeven op de zitting ook nog over het oude vertrouwde papier te willen beschikken."
VVD-Kamerlid Fred Teeven, stelt dat het erop begint te lijken dat het project geldverspilling is: "Uit een Kameronderzoek blijkt dat er al 100 miljoen euro is uitgegeven aan dit project en nu zeggen de rechters dat het hen te snel gaat."

Ook dit is Nederland...

@

De duurzame opslag van digitale collecties in de Zeeuwse Bibliotheek

Deze bijdrage verscheen in 2007 reeds op Livre.nl. Deze website is echter niet meer in de lucht. Een paar artikelen heb ik teruggevonden met behulp van Google Cache.

Inleiding
In 2007 is in de Zeeuwse Bibliotheek een start gemaakt met het project ‘de duurzame opslag van digitale collecties en informatie’. Aanleiding voor dit project is het feit dat meer en meer collecties gedigitaliseerd zijn of zullen worden maar er nog niet is voorzien in duurzaamheid; de media (informatiedragers) verouderen en zijn aan slijtage onderhevig en dat geldt ook voor de hardware. In veel gevallen is bovendien onvoldoende rekening gehouden met een consistente ontsluiting van het materiaal, nu en in de toekomst. Inmiddels is er budget vrijgemaakt voor de duurzame opslag en dient te worden gezocht naar een technische oplossing die digitale duurzaamheid garandeert.
Voor de zomer van 2007 is een onderzoek gedaan naar de technische mogelijkheden in dit kader. Dit onderzoek is uitgevoerd door Merlijn Boogerd, student Informatica aan de Hogeschool Zeeland. Binnen het onderzoek is rekening houden met bestaande initiatieven op nationaal en regionaal niveau en mogelijke samenwerkingsverbanden tussen de Zeeuwse Bibliotheek en andere organisaties. Er is een bezoek gebracht aan de Koninklijke Bibliotheek om een indruk te krijgen van de ontwikkelingen bij deze organisatie (denk bijvoorbeeld aan het e-depot)
Een inventarisatie van digitale collecties en materialen van de Zeeuwse Bibliotheek heeft duidelijk gemaakt welke daarvan in aanmerking komen voor duurzame opslag. Bij de inventarisatie is een onderscheid gemaakt tussen ‘born digital collecties’ en reeds gedigitaliseerde materialen enerzijds en het ‘oud bezit’ dat in de toekomst mogelijk ook in aanmerking komt voor digitalisering en duurzame opslag anderzijds.
Bij de inventarisatie zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd:

1.    Prioriteit voor Zeeuws materiaal en uniek bezit (om dubbel werk binnen Nederlandse bibliotheken te voorkomen)

2.    Onderscheid maken tussen oud bezit (nog niet gedigitaliseerd) en geboren of reeds gedigitaliseerde materialen, dan wel materialen die verloren gaan als ze niet op korte termijn worden gedigitaliseerd en/of duurzaam opgeslagen.

3.    Naast de inventarisatie en het nadenken over de opslagtechniek is het ook van belang om in het beginstadium na te denken over metadatering, formaten en wat dies meer zij. Dit is verwerkt in het onderzoek van Boogerd.

4.    Er lopen al veel projecten elders. Er moet rekening worden gehouden met overige nationale en regionale initiatieven. Wellicht zijn er ook samenwerkingsverbanden mogelijk met organisaties als het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid.

Inventarisatie
Om een goede indruk te krijgen van de omvang dit soort projecten op regionaal niveau is het wel aardig om een overzicht te geven van collecties die aanmerking komen voor duurzame opslag in de Zeeuwse Bibliotheek:

•    Digitale bijlagen behorende bij boeken en of bibliografische beschrijvingen
•    De diverse websites die in beheer zijn bij de Zeeuwse Bibliotheek
•    Alle dvd's, cd-roms, foto’s en video’s van activiteiten die in het verleden in de bibliotheek plaatsvonden
•    Zeeuws Cultureel erfgoed, vastgelegd op langspeelplaten, singles, cassettebandjes, videobanden en cd’s/dvd’s/cd-roms
•    De nog te digitaliseren Zeeuwse kranten uit het projectplan Krantenbankzeeland.nl
•    De nog te digitaliseren collectieMuzieksheets
•    Nog te digitaliseren Zeeuwse titels zoals de Zelandia Illustrata van Lantsheer en Nagtglas, Levensberigten  van Zeeuwse medici, van Fokker, de Levensberichten van Zeeuwen en de Encyclopedie van Zeeland van Nagtglas.

•    Bijzondere collecties van het Zeeuws Documentatiecentrum (onderdeel Zeeuwse Bibliotheek):
1.    Een videocollectie over klederdrachten
2.    Een verzameling Zeeuws materiaal van de landelijke televisie op 250 U-Matic banden
3.    Een verzameling Zeeuws materiaal van de landelijke televisie op Video op 95 VHS-banden
4.    Het Geluidsarchief van het Zeeuws Documentatiecentrum (800 interviews met Zeeuwen op evenveel cd's en deesl nog niet gedigitaliseerd op audiotapes)
5.    Het Project Ooggetuigen (ca. 1000 interviews in cd-formaat)

Oud bezit en nog te digitaliseren collecties
Er zijn ook collecties geïnventariseerd die in dit stadium nog geen deel uit van het project duurzame opslag. Het verdient wel de dat deze op termijn worden gedigitaliseerd. Of dit wel of niet zal gebeuren is echter afhankelijk van verschillende factoren zoals de beschikbare financiële middelen en subsidies, landelijke ontwikkelingen en de door de politiek en erfgoedsector gestelde prioriteiten. Op het moment dat deze collecties daadwerkelijk worden gedigitaliseerd moeten ze ook duurzaam worden opgeslagen en in die zin moet binnen het project ook al rekening worden gehouden met de aard en omvang van deze collecties na digitalisering.

Het gaat hierbij om bijna 1700 kinderprenten, 500 banden uit de collectie Boutens (onderdeel van het landelijke project Metamorfoze), 30 incunablen of wiegedrukken, de collectie Hans Warren, de collectie Meertens, de collectie oude kinderboeken van de Zeeuwse Bibliotheek (ruim 10.000 banden!), 200-250 Zeeuwse Boekbanden uit de 18e eeuw,duizenden bibliofiele plano’s en, tot slot, de prachtige collectie Gustave Doré, die bestaat uit 600 banden.

Een lange weg te gaan
Het moge duidelijk zijn dat de digitalisering van gedrukte collecties veel voeten in de aarde heeft en dat de omvang van de collecties groter is dan menigeen beseft. Als je leest over de enorme digitaliseringsprojecten van Google, Microsoft en het Open Content Alliance is het verleidelijk om te denken dat het allemaal wel goed zal komen. Hoewel grote bibliotheken en masse in zee gaan met commerciële partijen, komen er ook steeds meer tegengeluiden en maken betrokkenen zich hard voor eigen initiatieven op zowel continentaal, nationaal en regionaal niveau. Regionale bibliotheken onderzoeken bijvoorbeeld in hoeverre zij aansluiting kunnen vinden bij de vele projecten die plaatsvinden in de Koninklijke Bibliotheek en de strategie die daar wordt uitgestippeld.

Het is een lange en kostbare weg maar volgens mij wel de enige goede weg. Immers: bibliotheken sterven als mensen vergeten wat ze bevatten.

@

10 december 2007

De bewakers bewaakt: de opkomst van de Sousveillancecultuur

Deze bijdrage verscheen in 2007 reeds op Livre.nl. Deze website is echter niet meer in de lucht. Een paar artikelen heb ik teruggevonden met behulp van Google Cache.

 Dat burgers op straat of in een openbare gelegenheden in toenemende mate geobserveerd worden door camera’s, ook wel bekend als Closed-circuit television of CCTV, mag inmiddels als bekend verondersteld worden.

Cameratoezicht als zodanig bestaat al vele decennia. In de tweede wereldoorlog werd CCTV al door de Duitsers ingezet om toezicht te houden op de lancering van V2-rakketten. De ontwikkelingen rondom cameratoezicht en de impact daarvan op de privacy van burgers wereldwijd zijn de afgelopen jaren echter in een stroomversnelling geraakt. Enerzijds omdat digitale technieken ertoe hebben geleid dat opgenomen beelden kwalitatief veel beter zijn en makkelijker bewaard kunnen worden, anderzijds omdat er anno 2007 simpelweg veel meer camera’s zijn die ons doen en laten registreren.
Meer dan George Orwell in 1949 kon bevroeden in ieder geval, toen hij zijn beroemde boek ‘1984’ schreef. In dat boek werden brave burgers geobserveerd door zogenaamde telescreens, een soort televisies die niet alleen uitzonden, maar ook registreerden. Zover is het weliswaar nog net niet maar de hoeveelheid CCTV-camera’s is in een paar jaar tijd explosief gestegen, zoveel staat wel vast.

Uit een onderzoek in 2006 (PDF) van het Ministerie van Binnenlandse Zaken kwam naar voren dat een vijfde van alle Nederlandse gemeenten cameratoezicht op straat inzet. In Groot-Brittannië is het nog gekker: daar hangen inmiddels zo'n 4,2 miljoen beveiligingscamera's, meer dan waar ook ter wereld. Die camera's registreren de Britten gemiddeld 300 keer per dag. En het einde lijkt nog lang niet in zicht. Zo experimenteert de Engelse politie met kleine ‘hoofdcamera’s’om bewijslast te verzamelen en haalt ook de Nederlandse politie het nieuws omdat zij  er steeds vaker toe overgaan om hangjongeren en voetbalhooligans te filmen om op die wijze letterlijk een beter beeld te krijgen van raddraaiers en criminelen.

Deze ontwikkelingen roepen veel vragen op over de privacy en rechten van burgers en de wet- en regelgeving waar overheden en organisaties zich aan moeten houden.
En ook al doet de berichtgeving van de media in het ‘post-911-tijdperk’ soms anders vermoeden: die regels en voorschriften zijn er gelukkig ook wel. Nederlandse gemeenten die cameratoezicht op straat hebben, moeten dit bijvoorbeeld melden bij het College Bescherming Persoonsgegevens. Dit collega voorziet in een uitgebreid dossier cameratoezicht waarin de Nederlandse regels voor cameratoezicht zijn vastgelegd en relevante publicaties zijn verzameld. Groot-Brittannië kent de Data Protection Act, die burgers onder meer het recht geeft filmbeelden op te vragen waarop zij zelf te zien zijn.

Nu lijkt het erop dat er een soort tweedeling ontstaat in de samenlevingen die worden geconfronteerd met alsmaar toenemend cameratoezicht. Een grote groep mensen lijkt de alomtegenwoordigheid van spiedende camera’s zonder morren te willen aanvaarden. Misschien omdat zij gewoon niet hechten aan privacy. Misschien omdat ze de mogelijke consequenties van beeldregistratie niet goed overzien. Of misschien omdat ze de vermeende dreiging van terrorisme als een goede rechtvaardiging beschouwen. Feit is dat veel mensen zich niet verzetten tegen het oprukken van camera’s in onze steden.

Toch is er ook een grote groep mensen die zich wel degelijk zorgen maakt over de ontwikkelingen. De groep die zich, zoals Juvenalis in zijn satiren, afvraagt: ‘Qui custodiet ipsos custodes?’, ofwel, ‘wie bewaakt de bewakers?’ Zij verenigen zich in actiegroepen, discussiëren op internetfora of wijden complete blogs aan surveillance en alles wat daarmee samenhangt.

Uit die groep lijkt zich nu een subgroep losgemaakt te hebben die zich vol overgave stort op een verschijnsel dat ‘sousveillance’ genoemd wordt. Surveillance is een Frans woord dat letterlijk ‘bewaking van boven’ betekent (sur betekent op/boven, veiller betekent waken). Sousveillance betekent het tegenovergestelde: bewaking vanaf de onderkant.
In deze context moeten de controlerende overheid en organisaties gezien worden als de ‘bewakers van boven’ en de controlerende burgers als ‘bewakers van onderen’: waar de  politie steeds vaker de burgers filmt, filmen de burgers ook steeds vaker de politie.

De sousveillance-cultuur vindt zijn oorsprong misschien wel in de affaire rondom Rodney King, de zwarte taxi-chauffeur uit Los Angeles, wiens gewelddadige arrestatie in 1991 werd gefilmd door een omstander. Die beelden droegen eraan bij dat er een jaar later, na het vonnis van de rechtbank, heftige rassenrellen uitbraken.

In 1991 kwam het echter nog niet zo vaak voor dat burgers met videocamera’s de straat opgingen, dat beperkte zich in die tijd vooral tot professionele cameralieden en toeristen met een handycam. Zestien jaar later is dat wel anders: veel mensen beschikken over mobiele telefoons met (film-)camera of  hebben gewoon een moderne, kleine filmcamera in hun zak.
We lezen steeds vaker dat mensen die camera’s ook gebruiken en de verkregen digitale beelden ook daadwerkelijk publiceren. Met dank aan het nieuwe web, dat de drempels om zelf te publiceren bijna volledig heeft weggenomen en de zogenaamde burgerjournalistiek steeds meer ruimte biedt.

Die beelden van particulieren leggen soms onbedoeld feiten bloot. In augustus van dit jaar deden amateurbeelden van arrestaties tijdens een demonstratie in Quebec nogal wat stof opwaaien: het leek er namelijk op een aantal demonstranten vermomde agenten waren, die door de mand vielen door foto’s van hun schoenzolen.
Er zijn echter ook talloze voorbeelden van opnamen die bewust gemaakt en gepubliceerd worden. Soms uit pure baldadigheid maar soms ook om vermeende misstanden aan de kaak te stellen. Zo besloot Hasan Elahi in 2004 besloot om zijn complete leven vast te leggen op een website nadat hij, naar eigen zeggen meerdere malen onterecht in aanraking was gekomen met de FBI. Hij wilde op die manier voorkomen dat de inlichtingendienst dingen zou doen die het daglicht niet verdragen. De media raakten er niet over uitgeschreven.

Op de Nederlandse website politiefoto.nl kunnen gebruikers foto’s van agenten in functie uploaden, wat leidde tot kamervragen over de wet- en regelgeving in deze.

Het lijkt dan ook een omgekeerde wereld. Opeens worden de bewakers bewaakt. En ook zij voelen zich daar lang niet altijd prettig bij. De jurisprudentie is nu nog beperkt maar zal de komende jaren ongetwijfeld snel groeien. Het is interessante materie. Het klinkt immers best redelijk: “als zij mij mogen filmen, mag ik hun toch ook vastleggen?”.
Maar zo eenvoudig ligt het natuurlijk niet. Dit vraagstuk gaat over grenzen aan controle, zowel voor overheden als burgers. Het gaat hier ook om de vraag of burgers nog in staat zijn  welbewust af te haken. Daar lijkt het niet op. Maar stellen de bewakers daar dan ook iets tegenover? Worden vrijheden gewaarborgd door ze eerst drastisch in te perken?
Ik waag het te betwijfelen maar het is uiteindelijk de tijd die het ons zal leren.
Voor dit moment rest ons weinig meer dan waakzaamheid…

Meer informatie:

Steve Mann: Sousveillance, Inverse Surveillance in Multimdia Imaging (PDF)
Sousveillance in Wikipedia
On the Identity Trail

@ 
 

Afbeelding

Zijn open source bibliotheekcatalogi geen optie?

Deze bijdrage verscheen in 2007 reeds op Livre.nl. Deze website is echter niet meer in de lucht. Een paar artikelen heb ik teruggevonden met behulp van Google Cache.

 Ik schiet behoorlijk tekort als het gaat om technische kennis van het bibliotheeksysteem Vubis Smart. Dat heeft eerder te maken met een gebrek aan tijd dan met een gebrek aan interesse. Het gebruik van de catalogus roept regelmatig vragen op die maar al te vaak onbeantwoord blijven. Het systeem is complex en de functionaliteiten zijn afhankelijk van vele factoren. Je kunt de werking alleen goed begrijpen als je alle ins en outs kent. En juist dat laatste vergt veel te veel tijd. Een studie bijna.

In 2006 schakelden de Zeeuwse Bibliotheken over naar een nieuwe versie van de catalogus Vubis Smart, V 2.4.1. Die nieuwe versie bevatte, ten opzichte van de oude versie, veel nieuwe functionaliteiten. Dat was ook al het geval toen we overschakelden van een eerdere versie van Vubis naar Smart. Door allerlei oorzaken zijn die functionaliteiten destijds nooit echt uit de verf gekomen. Het is belangrijk dat alles wat in een oude versie mogelijk was, ook in de opvolger naar behoren zou moeten werken. De ervaring leert dat dit minder vanzelfsprekend is dan het lijkt. Soms moet er achteraf nog maandenlang gewerkt worden aan goed functionerende indexen, een correcte presentatie van de titelgegevens, en wat dies meer zij.

Het is dan ook altijd maar afwachten hoe conversies verlopen. 'Na de stabilisatieperiode moeten diverse vervolgtrajecten worden ingezet om deze nieuwe zaken en verbeteringen te implementeren', meldde een nieuwsbericht ooit. Het deed ons vrezen voor het ergste. Dat bleek gelukkig mee te vallen, maar toch: het doet je beseffen dat verbeteringen vaak bloed, zweet en tranen kosten.

Ondertussen vraag je jezelf af hoe het zit met bibliotheekcatalogi die open source zijn. Kijk eens naar de geschiedenis van ontwikkelaars van bibliotheeksoftware: alle kleintjes zijn in de loop van de tijd opgeslokt door grote(re) partijen. Als je dan op Lorcan Dempsey's (OCLC) weblog leest over de mooie en goed functionerende open source catalogus (Koha) van de bibliotheek van Nelsonville (Ohio), dan vraag je jezelf meteen af of zo'n systeem ook goed zou kunnen functioneren binnen de Nederlandse bibliotheeknetwerken. Die netwerken zijn weliswaar complex, maar dat is het netwerk van Ohio ook. Niets wijst erop dat de OS-catalogus minder goed zou werken dan hier in Nederland het geval is. Er wordt bovendien goed gebruikgemaakt van links naar WorldCat en externe bronnen als Google Scholar. Titelgegevens worden verrijkt met afbeeldingen van boekcovers, inclusief een verwijzing naar de 'search inside-optie' van Amazon.

Vubis vs. Koha
 
Ik zeg het als relatieve leek, maar ik vind dat het er prima uitziet. Je vraagt je af wat je nu eigenlijk over het hoofd ziet. Waarom is het voor de meeste bibliotheken nu zo lastig om over te stappen naar gratis alternatieven? Ik heb er, in de acht jaar dat ik in de bibliotheek werk, al vaak over gediscussieerd maar ik heb er nooit mijn vinger achter gekregen. Er zijn vele verbanden die afhankelijkheid van 'vendors' in stand houden. Dat geldt voor veel bibliotheken. Omdat ik niet gehinderd word door technische kennis in dezen kan ik de discussie niet echt aangaan, maar ik zou maar wat graag een presentatie zien van de makers van zowel Vubis als Koha, om zo vast te kunnen stellen in hoeverre de keuze voor een betaald systeem gerechtvaardigd is.

Koha is lang niet het enige alternatief. Op ZB Digitaal volg ik de ontwikkelingen met betrekking tot OCLC's Worldcat op de voet. Worldcat is geen pure open source, maar het geld dat OCLC verdient met andere producten vloeit altijd terug de organisatie in. Van een commerciële organisatie is dan ook geen sprake. Het interessante van Worldcat is dat dit product continu doorontwikkeld wordt en vrij te gebruiken is. Het doet je afvragen waarom bibliotheken dat dan nog niet massaal doen. In de afgelopen jaren waren er nog veel barrières, maar die zijn inmiddels grotendeels weggenomen.

Daarnaast ontwikkelen initiatieven als Library Thing en Open Library zich razendsnel. Grote bibliotheken sluiten zich erbij aan, leggen koppelingen en maken gebruik van vrij beschikbare functionaliteiten. Het vertrouwen in de digitaliseringsprojecten van Google Books neemt ook toe. Vaak wordt die digitalisering beschouwd als een aanvulling op ander vormen van ontsluiting, maar dat neemt niet weg dat Google Books gestaag blijft groeien.

Als je geen specialist bent op het gebied van bibliotheekcatalogi voel je jezelf al snel als een stuurman aan wal. Een oproep om over te stappen kan eenvoudig gepareerd worden door de mensen die er wél veel verstand van hebben. Aan de andere kant wordt de roep om een nieuw model steeds groter. Iets zegt me dat al die mensen niet helemaal ongelijk kunnen hebben.

@

Afbeelding

De doffe glans van de familiejuwelen van de CIA

Deze bijdrage verscheen in 2007 reeds op Livre.nl. Deze website is echter niet meer in de lucht. Een paar artikelen heb ik teruggevonden met behulp van Google Cache.

Op 26 juni 2007 gaf de CIA honderden pagina’s vrij met gegevens over de illegale activiteiten van de dienst in de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw. Deze verzameling documenten kreeg de naam ‘Familiejuwelen’. De CIA presenteerde de vrijgave bij monde van directeur Michael Hayden, die daarbij  beweerde dat ‘het verbeterde systeem van inlichtingen dat de jaren zeventig hebben voortgebracht, de CIA een meer solide plek in het Amerikaanse democratische systeem heeft gegeven’. Hayden bezwoer ook dat de CIA de openbaarheid omarmt en dat alles wat de dienst anno 2007 doet, doet om Amerikanen te beschermen, binnen een ‘krachtige structuur’ van de wet en toezicht.

De internationale pers pikte het nieuws snel en vrijwel kritiekloos op en wekte in schreeuwende koppen vaak zelfs de indruk dat de familiejuwelen ook daadwerkelijk nieuwe feiten aan het licht brachten, terwijl de meeste ervan jaren geleden al door verschillende officiële commissies bestudeerd en gepubliceerd waren.

Het is moeilijk te geloven dat een inlichtingendienst, die al zoveel ‘geheime oorlogen’ heeft gevoerd, nu opeens de openbaarheid wil omarmen. Juist in een tijd dat de CIA bijna vrij spel heeft gekregen door de Patriot Act, het Witte Huis straffeloos vijf miljoen e-mails kan zoekmaken. Juist als de CIA keer op keer geconfronteerd wordt met negatieve publiciteit, of het nu gaat om geheime vluchten en detentiekampen, falend optreden ten tijde van 9/11 of de manipulatie van informatie om de oorlog in Irak te rechtvaardigen.
Het moge verleidelijk zijn om je verslaggeving te beperken tot de weergave van de sussende woorden van een CIA-woordvoerder, echt overtuigend maak je jezelf er niet mee. Toegegeven, de misleiding en bedrog zijn te veelomvattend om samen te vatten in een enkel krantenartikel, maar dat rechtvaardigt het nog niet om klakkeloos persberichten over te nemen. Dat is een zwaktebod.

Het moge duidelijk zijn dat de CIA vooral het imago wil oppoetsen door met een spijtbetuiging en de vrijgave van verouderde informatie de sympathie van het volk proberen terug te winnen. Met het louter zaaien van angst is dat immers nog nooit gelukt. Vrijheid van informatie is nu opeens het credo. De documentatie wordt dan ook ontsloten in de ‘FOIA Electronic Reading Room’ van de CIA, een digitale leeszaal die gebouwd is op de fundering van de Freedom of Information Act, de Amerikaanse tegenhanger van onze eigen Wet Openbaarheid van Bestuur.
Door het aanbod ook nog eens te verrijken met tientallen documenten over de politieke besluitvorming ten tijde van de Koude Oorlog wordt inderdaad de indruk gewekt dat de CIA z’n  steentje bijdraagt aan de FOIA. Maar ook die documenten bevatten nauwelijks nieuws. Het is een interessant inkijkje in het verleden van een dienst maar ook echt niets meer dan dat. Bovendien wordt de kritische lezer steeds afgeleid door de vraag in hoeverre de documenten authentiek zijn, wat er is weggelaten of misschien zelfs toegevoegd. Het zou jaren van onderzoek vergen om dat te achterhalen, zelfs als je als Amerikaans burger de moeite zou nemen om jezelf op de hoogte te stellen van al je rechten in dit verband.

Dit alles neemt niet weg dat het beleid en de informatiehuishouding van inlichtingendiensten vaak zeer tot de verbeelding spreken van documentalisten en informatiespecialisten. Zij die het verkrijgen van een zo compleet mogelijk beeld van beschikbare informatie tot hun taken rekenen. Dat komt juist voort uit de schijnopenbaarheid waar sommige overheden zich van bedienen. Het tergt de zucht naar compleetheid van informatie en rechtvaardigt  tegelijkertijd de belangstelling voor informatiebronnen die door velen worden afgeschilderd als onbetrouwbaar en verwerpelijk: de wereld van de complottheorieën, de tegenbewegingen en de achterdochtige journalistiek. 

Je wordt soms voor gek verklaard als je de informatie uit zulke bronnen meeneemt in je afwegingen maar als informatiespecialist zou ik de mensen die die bronnen negeren juist voor gek willen verklaren. Ik denk oprecht dat er meer flarden waarheid zijn te filteren uit het  informatie-aanbod dat daar wordt geboden, dan uit de bronnen die worden gevoed door de betrokkenen zelf.
Een voorbeeld van zo’n politiek incorrecte bron is Serendipity. Een website die door velen niet snel serieus zal worden genomen. Te veel samenzwering, te weinig officiële kanalen. Maar het commentaar op de familiejuwelen van de CIA is toch op zijn minst interessant te noemen, de verwijzingen naar terreurdaden van de dienst ronduit intrigerend.
Natuurlijk, als je echt gaat graven kom je ook hier onjuistheden tegen maar het is ook verbazingwekkend hoeveel ervan klopt. Een website als Cryptome werd niet voor niets het zwijgen opgelegd.

Het grootste bezwaar van dit soort bronnen is dat veel mensen geen tijd of zin hebben om echt te gaan graven. Zij verdwalen in het informatiemoeras. Dus verkiezen zij het eenzijdige beeld dat de massamedia schetsen boven de moeilijk te doorgronden achtergrondinformatie van bronnen die ‘not done’ zijn.

Je kunt het niemand echt kwalijk nemen. Met betrouwbaarheid van informatie heeft het echter weinig van doen. Met de digitale wanorde die David Weinberger beschrijft in zijn nieuwe boek ‘Everything is miscellaneous’ echter des te meer. Er is een transformatie gaande in het denken over informatie en de wijze waarop iedereen die informatie toch zich neemt. Bronnen die door velen niet serieus genomen worden, zijn voor anderen essentieel.

Dat verandert niets aan de waarheid. Het schijnt er een ander licht op.

@

Big Brother op het sociale web

"Geef het nu maar op, je hebt toch geen privacy" is een kreet die niet snel op bijval kan rekenen. Ik zou het echter bijna gaan roepen als ik lees dat de Britse geheime diensten en politie zich verzetten tegen overheidsmaatregelen tegen filesharers omdat ze bang zijn dat burgers daardoor massaal zullen overstappen op encryptie.

Dat MI5 met zo'n een bericht naar buiten komt is vooral verrassend omdat het in feite een pleidooi is voor het toestaan van online activiteiten die velen nog als illegaal beschouwen. Een geheime dienst geeft toe dat ze ondanks al hun superieure technologie vrees heeft voor het ondoorgrondelijke ondergrondse.

Geheime diensten willen monitoren. Vorige week werd bekend dat de CIA miljoenen investeert in technologie om een vinger aan de pols van het sociale web te houden. Er worden meer geheime patenten aangevraagd dan ooit tevoren. De Amerikaanse federale handelscommissie wil dubieuze invloed uitoefenen op bloggers. Waar hebben we dat al eerder gehoord?

Weet je, het is inderdaad zo dat onze (online) privacy al aan alle kanten geschonden wordt. Overheidscontrole zal alleen nog maar toenemen, rigoureuzer worden. Maar er is een groot lichtpunt: overheden en staatscontroleurs hebben nog geen grip op de subnetwerken en het gebruik van geavanceerde technologie door particuliere vrijdenkers. Dat zijn in feite de uitvalswegen voor iedereen die informatie nog in alle vrijheid wil delen.

Zorg dat je die wegen kent, als jij ook zo iemand bent.

@

Sergey Brin geeft antwoord

Ik neem niet zo vaak de tijd om video's van interviews te bekijken maar voor het interview van John Battelle met Sergey Brin reserveerde ik de achttien minuten graag. Brin verscheen onverwacht op de Web 2.0 Summit 2009, een congres waar veel grote namen uit de ICT-wereld ten tonele verschijnen.

Op zijn hippe Fivefingers geeft de 36-jarige Brin tekst en uitleg bij recente ontwikkelingen rondom Google.

Q: Give a 2 years or 3 years out vision of what Google Books will be?

SB: Yeah thanks for that question. I’ve been surprised about the controversy there. We want to make books available on a huge scale. We overcame tech challenges. We had to overcome the legal dispute, which we’re working on. These books have great content, even if they’re 50 years old. People need to access them and we need to pay them for that, we know that. I’m surprised by the resistance. But I’m optimistic that we’ll be successful and that we’ll provide access to tens of millions of books.

De video is de moeite waard. Als deze materie je interesse heeft kan ik de bijdrage van Bram Koster op Bijgespijkerd.nl ook van harte aanbevelen: Google spint haar eigen sociale web.

@

Ontwaken met een kleurtje

Het zit me toch niet lekker, al die reacties waarover ik gisteren schreef. Hoe groot is de onvrede in Nederland? Hoe vruchtbaar is de voedingsbodem voor eng rechts? Ik pak een ouwe plaat van Ludichrist en brul hard mee.

Fire at the firehouse

Hey boys and girls come and gather round,

And I'll sing ya little ditty bout ol Joe Bob.

Now ol Joe Bob's not around today,

But his sprit lives on,

I'm sorry to say.

Joe Bob was a good ol' boy,

Dressed in sheets, a rope his toy.

Thought he was tough - a real man,

A Knight of the Ku Klux Klan.

It made him sick when people claimed;

"It's only skin we're all the same"

Then one night he hit the sack,

When he woke up he was black.

Was no joke, was no dream,

Joe Bob Black could only scream;

"Oh my God! Holy Shit!"

"Oh sweet Jesus won'tcha look at me,

Its like a fire at the firehouse,

How could this be?

I'm like a doctor who get cancer

Lord hear my prayers

There's a fire at the firehouse,

And its not fair!"

Now Joe Bob, he was scared

And the KKK was mad.

So he tried to explain;

"It's only skin, I'm still the same."

They hung Joe Bob from a tree.

@

Foto KKK: American Memory

Verwoestend

Heb ik vandaag al gezegd dat het comfortabel is om je ogen te sluiten voor nare informatie? Als de bevolkingsproblematiek van Nederland je al moeite kost, hoe groot is dan de kans dat je stilstaat bij de milieuproblematiek van China, India of Roemenië?

Ook nu zou ik kunnen zeggen dat 'we het dan toch maar goed hebben, hier in Zeeland'. Na ons de zondvloed.

Het is schijnveiligheid, heus.

@

Foto

De Laatste Marokkaan

Als Zeeuw wordt je regelmatig gedold door mensen uit Randstedelijke provincies. Zeeland wordt beschouwd als een kleinschalige uithoek, als de periferie van Nederland, als het voorportaal van Vlaanderen. "Goh, ik wist niet dat Zeeland ook al was aangesloten op Internet!" "Meen je dat nou? Hebben jullie ook al openbaar vervoer?"

Ik dol altijd lekker mee. Het zal me een zorg zijn, wat buitenstaanders van Zeeland vinden. Ik woon er graag. Het is hier mooi. Het is hier relatief rustig en veilig. Het is hier fijn.

Dat is niet iets waar ik dagelijks bij stilsta maar vandaag ontkom ik er niet aan. Opeens besef ik dat veel politieke vraagstukken mij niet kunnen boeien omdat ze nauwelijks relevant zijn voor mij, als Zeeuw. Ik herken me niet in de angst en woede van rechts en geloof allang niet meer in de goede bedoelingen van links. Nieuws over bevolkings- en integratievraagstukken absorbeer ik maar half.

Dinsdag las ik op GeenStijl LOL. Nederland 100% Marokkanen-vrij. Er werd verwezen naar een (beetje vreemd) filmpje op Munt.nu maar toen ik zag dat die video langer dan acht minuten duurde haakte ik alweer af. Aandachtsspanne 2009 weet-je-wel...

Vandaag vroeg m'n lief of ik het artikel over Kop of Munt in NRC al had gelezen. Dat was niet het geval. Ik besloot het filmpje daarom alsnog te bekijken en meer te lezen over de achtergronden ervan. Op internet, natuurlijk, want daar krijg je verschillende meningen en invalshoeken toch iets sneller in beeld dan in een krantenartikel.

Ik lees op Maroc.nl dat het filmpje een averechts effect heeft. Parool gaat daar dieper op in. Dan kijk ik nog eens naar de reacties op GeenStijl, Telegraaf en AD en stel vast dat je die reacties niets eens meer kunt beschrijven als een 'enorme onderbuik'. Dit gaat veel verder.

Je zou hier boos en verdrietig over worden maar je kunt je ook afvragen hoeveel Nederlanders er nu echt zo over denken. Als provinciaal kun je wel roepen dat het allemaal reuze meevalt maar Middelburg is niet te vergelijken met bijvoorbeeld Amsterdam. Ik herinner me nog heel goed dat ik eens boodschappen ging doen in een winkelcentrum in Slotervaart en toen merkte dat ik alleen maar niet-Westerse allochtonen zag. Dat gaf beslist geen onveilig gevoel maar opmerkelijk was het wel (en verklaarbaar bovendien).

Wat ik er maar mee wil zeggen is dat ik vind dat ik weinig recht van spreken heb in deze kwestie. Ik schrik weer even, probeer vervolgens te begrijpen en ga tenslotte weer over tot de orde van de dag. Lekker veilig geen mening hebbend, daar in het verre Zeeland.

Hier lullen we over heel andere dingen, bij de bus. We zeiken over het kloteweer bijvoorbeeld.

@

Twittergedrag blootgelegd deel 2: TweetStats

Grappig: eigenlijk dacht ik dat ik steeds meer gebruik maak van Twitter maar TweetStats leert me nu dat dit helemaal niet zo is. In mei van dit jaar verzond ik nog bijna 1400 tweets, in september net iets meer dan de helft. Soms is het goed om even stil te staan bij je eigen informatie- en publiceergedrag.

Ik heb ook geen flauw idee waarom ik meer tweets verstuur op de late maandagavond dan op andere dagen.

@

Ik lees in principe geen boeken

Eppo van Nispen tot Sevenaer werd in het kader van Nederland Leest geïnterviewd door de Volkskrant. Op de vraag Welk boek ligt er op uw nachtkastje? antwoordt de directeur van DOK: Ik lees in principe geen boeken. Dat antwoord deed mij in schaterlachen uitbarsten. Het is wat mij betreft het citaat van de week.

Ook de rest van het leuke korte interview is een mooi staaltje ambassadeurschap.

@

NWO en UvA ontwikkelen nieuwe zoekmachines

Gelezen op Nu en NWO:

"Samen met zijn collega's van de UvA, ontwikkelde NWO-onderzoeker Theo Gevers software die automatisch voorwerpen en concepten kan vinden in afbeeldingen en filmpjes.
De techniek is ontwikkeld voor de tekstwetenschap en wordt binnenkort gebruikt op de faculteit Geesteswetenschappen. De onderzoekers willen in de toekomst de zoekmachine ook geschikt maken voor gebruik in bibliotheken en op internet.
Het NWO richtte zich samen met onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam (UvA) juist op beeld. Hun systeem maakt gebruik van geavanceerde beeldherkenning en maakt het intikken van een zoekterm overbodig."

We krijgen gewoon een helpende hand bij het doorontwikkelen van onze catalogi. Prachtig toch? Een zoeksysteem gebaseerd op de werking van de hersenen dan ook nog?

@

Aandacht, rust en concentratie

Wim Keizer zet er weer ouderwets de tanden in, in de laatste alinea's van zijn (ook door mij) gewaardeerde Nieuwsbrief Nieuw Bibliotheekwerk. Een fragmentje:

Nemen de verkleutering en de debilisering van het openbare bibliotheekwerk nu echt schrikwekkende vormen aan, of verbeeld ik me dat maar? Je zou het gaan denken, als je kijkt naar filmpjes die opduiken op YouTube en/of Bibliotheek 2.0. De beeldcultuur gaat nu ook in het openbare bibliotheekwerk blijkbaar meer de schriftcultuur vervangen. We zijn op zoek naar goudklompjes en we doen aan retailmarketing. Boottochtjes in de Biesbosch. Als we maar lol hebben. Met het winkelwagentje door de bibliotheek roetsjen. Het retailconcept. De klant centraal.
Maatschappelijke doelen? Die worden alleen nog genoemd in een bijzin.

Ik ben het met Wim eens dat het mooi is om ernaar te streven dat Nederlanders de best geïnformeerde burgers ter wereld worden. Ik ben het ook met hem eens dat we erover na moeten denken hoe we dat het beste kunnen doen.

Met alle overige dingen ben ik het niet eens. Ik zit nu eenmaal niet in het 'boekenmuseumscenariokamp'. Omdat ik zelf ook een infantiele consument ben verplaats ik me liever in het gedrag van mijn soortgenoten.

Slaap verstand, slaap. Het is het tijdperk van de ironie tenslotte.

Bonkers!

@

Gelezen: Mediamores

Ik lees het weblog van Henk Blanken, adjunct-hoofdredacteur van Dagblad van het Noorden, altijd bijzonder graag. Dat komt omdat Blanken niet alleen graag schrijft over onderwerpen die mij interesseren (internetcultuur, copyright, burgerjournalistiek ,de digitale kansen en bedreigingen waar 'oude media' zich mee geconfronteerd zien), hij schrijft ook scherp en doordacht. Ik beschouw Blanken als een journalist die op de gewenste manier met zijn tijd is meegegaan: hij houdt vast aan journalistieke waarden en normen 'van weleer' maar hij omhelst de mogelijkheden van het internet zoals we het nu kennen ook. Dat omhelzen doet hij enthousiast maar ook genuanceerd en juist op dat laatste wordt Blanken ook wel eens afgerekend. Onlangs nog.

We herinneren ons allemaal de recente ophef in de blogosfeer over het nieuwe beleid van Buma/Stemra. Ook ik liet mijn afkeer duidelijk blijken en dan verre van genuanceerd. Ik denk ik er nooit bij na of ik dat wel kan of mag doen. Ik ben tenslotte geen journalist. Ik schrijf grotendeels op persoonlijke titel. De enige mores die ZB Digitaal kent zijn de afspraken over het niet naar buiten brengen van interne zaken. Henk schrijft op zijn weblog ook op persoonlijke titel maar zou - als journalist die zonder nuance schrijft - zijn geloofwaardigheid eerder verliezen dan ik als bibliothecaris. Er zijn vast ook collega's die vinden dat het verschil tussen informatiespecialisten en journalisten helemaal niet zo groot is (betrouwbare informatie moet je genuanceerd brengen!) maar ik zie dat anders.
Hoe het ook zij: Blanken schreef over het 'lullige gelijk van Buma' en kreeg prompt een wat minder genuanceerd deel van de blogosphere over zich heen. Op 17 oktober j.l kwam hij terug op die kwestie in De Buma en de bloggers: gelijk hebben en gelijk krijgen.

Als je nu wilt weten waar Mediamores over gaat zou je eigenlijk de twee genoemde postings eens moeten lezen en vooral ook de reacties daarop, zowel op Mediablog als elders. Het is precies dat aspect van de internetcultuur dat de auteur als leidraad neemt: hoe kan de gevestigde media zich openstellen voor de online dialoog als er zo snel met modder wordt gegooid? Hoe ver kun je daar als professional in meegaan zonder je geloofwaardigheid te verliezen? In het intrigerende hoofdstuk 'Over waarheid en ironie' gaat Blanken daar dieper op in. Hij stelt dat we leven in het tijdperk van de ironie. Een citaat van de bijbehorende website (niet exact hetzelfde als in het boek):

Ik ben niet ik

Ironie is zo oud als de mensheid. Ironie als filosofische houding is moderner: sinds pakweg de achttiende eeuw kijken we ironisch, met afstand dus, naar de wereld om ons heen. Het postmodernisme gaat een stap verder en kijkt ironisch naar alles, het neemt niets - en kunst al helemaal niet - serieus, niets is meer echt. Het was dat postmoderne cultuurrelativisme waartegen de Time-commentator na 9/11 in opstand kwam.

Zou het kunnen zijn dat in een digitale cultuur dat postmodernisme nog eens gekwadrateerd wordt? Op het net nemen we immers ook een loopje met onszelf, verschuilen we ons achter avatars en nicknames en driedubbele identiteiten. Ik ben niet ik.

We nemen alles met een korrel zout, de incomplete en onbetrouwbare waarheid van Wikipedia is goed genoeg. We malen niet om uniciteit en originaliteit, maar knippen en plakken een leven bij elkaar. Kunst is uit - want moet betaald worden. Parodie is in - want mag gratis worden gemaakt en gedownload - ten onrechte denken auteursrechthebbenden er anders over (zie dit essay van Karin Spaink).

Wie - zoals ik - dacht dat internet geen plek is voor ironie, heeft buiten de waard gerekend, buiten YouTube, en goedkope camera’s en flash. Het net heeft moeite met geschreven ironie. Op fora faalt ironie meestal vanwege de kortademigheid, de haastigheid, het ongeduld. Maar beeldmanipulatie in filmpjes of foto’s dwingt tot iets meer bedachtzaamheid.

Als je de passage begint te lezen krijg je het gevoel dat je luistert naar iemand die een beetje zurig doet over het web en de harde humor die daar hoogtij viert. Niets is minder waar. Blanken nuanceert ook hier. In Mediamores gaat hij bovendien veel verder. Hij bespreekt anonimiteit en trollen, de waarde van hyperlinks,  het ingewikkelde van het weer verwijderen van informatie die online is gezet, enz. Hij doet dat op boeiende en bewonderenswaardige wijze. Een ongenuanceerde drieregelrecensie van ene anonieme Anna slaat dan ook helemaal nergens op.

Mediamores kan interessant zijn voor iedereen maar is in het bijzonder de moeite waard voor mensen die nog veel vraagtekens zetten bij het sociale web. Alles wijst erop dat zulke mensen niet alleen in de journalistiek werkzaam zijn.

Andere recensies:
8Weekly
De Nieuwe Reporter
Het boek is onder meer te koop bij Bol.com
....en natuurlijk ook te leen in de bibliotheek.

@

De Bijbel gaat mobiel

De Bijbel is nog steeds razend populair: alleen de IKEA-gids schijnt door meer mensen te worden gelezen. Voor Christenen moet het fijn zijn om te weten dat de Bijbel nu ook mobiel kan worden gelezen, en wel op Bijbelmobiel.nl. Een teken aan de wand, als je het mij vraagt.

@

Het nieuwe zoeken heet vragen

Gisteren werd ik via Skype geïnterviewd door een student uit Groningen. Het interview ging over bibliotheekvernieuwing, competenties van bibliotheekmedewerkers, bibliotheekopleiding en (toekomstige) HRM binnen de bibliotheeksector.

Ook de vervlakking van het zoekgedrag van informatieprofessionals en hun klanten kwam aan bod. Toen ik zei dat ik verwacht dat het gebruik van al onze dure databases en informatiebestanden alleen maar verder zal afnemen klonk ik, gemeten aan de reactie, niet echt overtuigend. Ik vroeg de student daarop welke bronnen hij gebruikt had na de eerste onderwerpsverkenningen in Google. Dat waren geen bibliotheekbronnen.

"Na Google deed ik een beroep op de mensen in mijn netwerk, voor betrouwbare informatie"

Dit is niet letterlijk wat hij zei, maar daar kwam het wel op neer. Ik vond het de perfecte illustratie. Scholieren doen massaal een beroep op elkaars kennis en vaardigheden via MSN en SMS. Studenten wisselen documenten uit via mail en Facebook. Professionals 'zoeken sociaal' via mail en Twitter.

Of we het nu leuk vinden of niet: het zoeken in afgeschermde en gecontroleerde digitale bronnen maakt in rap tempo plaats voor 'sociaal zoeken' en 'real-time zoeken'. Het is niet voor niets dat zowel Microsoft als Google een samenwerkingsverband met Twitter aangaan.

Het einde van het web der bestemmingen. De contouren van dat idee worden steeds scherper.

@

Bibliotheekinnovatie: welke bibliotheekdiensten zouden moeten blijven bestaan?

Gelezen op de website van de Projectgroep Bibliotheekinnovatie:

De Projectgroep Bibliotheekinnovatie werkt in opdracht van de regiegroep aan de conceptuitkomsten van de evaluatie van de bestaande producten en diensten van Bibliotheek.nl.
Zoals het er nu naar uitziet kunnen we deze conceptadviezen bespreken tijdens de bijeenkomst van Kritische Vrienden op vrijdag 30 oktober.

Daar kunnen we natuurlijk niet allemaal bij zijn...maar een weinig genuanceerde digitale stem uitbrengen kan natuurlijk wel. Daarom een weinig genuanceerde poll van Polldaddy, in tien minuten in elkaar geflanst aldaar. Breng je stem uit...al was het alleen maar om te zien wat we met z'n allen denken van onze diensten. En eerlijk zijn he? Niet stemmen omdat een dienst nu eenmaal onderdeel uitmaakt van je takenpakket. Zit de klant erop te wachten? Daar gaat het om.

Er zijn meerdere antwoorden mogelijk.


@

Het Vergeten Verhaal

Het Vergeten Verhaal bestond ook al in 2007 maar ik lees er vandaag voor het eerst over. Een interessant project:

"Miljoenen verhalen gonzen over de wereld. Slechts enkelen daarvan worden opgepikt door de reguliere media. Vele anderen blijven vergeten. De Dick Scherpenzeel Stichting is op zoek naar die verhaalideeën die onderbelicht zijn gebleven, genegeerd of vergeten.

Op deze website kun je tot 10 december 2009 zelf onderwerpen insturen voor verhalen die volgens jou verder uitgewerkt zouden moeten worden door de media. Een jury bestaande uit journalisten van naam, bekijkt de verhaalideeën en stelt daaruit een top tien samen. Vermoedelijk 18 december wordt de top tien bekend gemaakt op het vergeten verhalen festival. Belandt het verhaalidee dat jij hebt ingezonden in de top tien, dan kun je een Flip Mino HD winnen, een minicameraatje!

Wil je in aanmerking komen voor het reisfonds om een of meer ingezonden verhaalideeën uit te werken tot een volwaardige publicatie of een uitzending? Stuur ons uiterlijk 10 december een plan van aanpak." 

@

Attendering: Eric Hennekam

Klassiekers deel 71: Everybody's wrong everybody's right

Als liefhebber van de Amerikaanse (hardcore-) punk van de jaren '80 was ik maar wat blij dat een vriend de Engelse punk van de jaren '70 bij mij introduceerde. Hij had werkelijk alles in zijn collectie: oude ep's, singles, picturediscs en zeldzame lp's. Eind jaren '80 zat ik avonden lang bij hem thuis te gamen op de commodore en de NES terwijl hij al die muziek draaide. Ik krijg nu nog steeds meerdere lagen kippenvel als ik nummers als Alternative Ulster, van Stiff Little Fingers hoor. Dat heeft alles te maken met de rauwheid en oprechtheid van die muziek.

Nu zijn er al niet zoveel mensen die punk kunnen waarderen; de substroming Oi! kent misschien nog wel minder liefhebbers. Dat heeft volgens mij niet eens zoveel te maken met de aard van de muziek maar des te meer met het feit dat het een van de muzieksoorten was die het erg goed deden onder skinheads. Dat heb ik altijd een slecht excuus gevonden want oi! is net zo min specifieke skinheadmuziek als dat alle skinheads rechts zouden zijn. Dat is gewoon een misverstand.

Zo denkt ook de zanger van Sham 69 erover. Die band leerde ik ook kennen door genoemde vriend. De subcultuur ontsteeg de band nooit maar nummers als Hurry up Harry en If the kids are united waren toch bescheiden hitjes en zijn binnen het genre nog steeds klassiekers.

Toch kies ik liever voor een nummer van het conceptalbum That's Life: Everybody's wrong everybody's right. Dat nummer had ik op een verzamelteepje staan en draaide ik helemaal grijs. Het was voor mij precies de verbeelding van de Britse arbeidersklasse, in tekst en geluid.

Don't tell me I'm mixed up
You stupid little boy
I'm wrong you're right
I couldn't give a damn
I know that you don't need me
So watch me walk away
But before I go
You better give me my week's pay
I'm someone you don't understand
I'm the fool that laugh's and cries
I'm loved I'm hated oh what's going on

I'm a jumper on the wrong way
With the label sticking out
I've been hung up to dry
But the dirt still won't come out

Everybody's wrong everybody's right
Someone must be wrong when someone else is right
Everybody's wrong everybody's right
I get up in the morning
And I go to bed at night

Sham 69 treedt in december op in Zaandam. Je verzint het niet.

BookServer: het antwoord van Internet Archive op Google Editions

Goed nieuws van het team Brewster Kahle: Internet Archive heeft gisteren de eerste versie gelanceerd van BookServer, een op open architectuur gebouwde catalogus waarmee:

• Uitgevers en boekverkopers digitale boeken kunnen verkopen onder hun eigen voorwaarden
• Bibliotheken niet meer in druk zijnde boeken aan hun klanten kunnen uitlenen
• Lezers de boeken waarvan ze houden kunnen vinden en lezen, op een apparaat naar keuze
  

Telegraaf schrijft:

Dit BookServer-initiatief komt enigszins overeen met wat Google doet met Google Books, maar het Internet Archive wil haar bibliotheek openzetten voor eenieder die een tekst doorzoekbaar wil maken. Daarbij kunnen uitgevers en schrijvers zelf prijzen instellen voor het verhuren of verkopen van digitale edities van hun werken.

Uiteindelijk kunnen zij ook hun eigen online winkels opzetten. Zo kan een gebruiker via een zoekmachine als Google een boek opzoeken, waarna hij hem kan downloaden vanaf de site van de uitgever die weer via BookServer distribueert. Het doel is dan ook om de macht over digitale versies van boeken weer terug te leggen bij uitgevers.

Uit een uitgebreider artikel op The Register leer ik dat het systeem zich nog in de ontwikkelingsfase bevindt maar ook dat Feedbooks het systeem al gebruikt en dat O'Reilly er binnenkort mee aan de slag gaat. Het zou me niet verbazen als dit een serieuze concurrent wordt van Google Editions.

Dat lijkt me een gezonde ontwikkeling.

Dat bibliotheken de mogelijkheden ook zullen benuten ligt minder voor de hand. Ik herinner me nog dat ik een paar jaar geleden voet aan de grond probeerde te krijgen met een voorstel catalogusrecords ook toe te voegen aan Library Thing of Open Library (de naamgenoot van het project van Kahle). Dat bleek een kansloze missie te zijn. Iets met copyright, iets met desinteresse. Het zou me wel verbazen als bibliotheken nu opeens wel massaal buiten de eigen systemen gaan opereren.

@

De toenemende invloed van opinievorming in de sociale media

Het verhaal over de toenemende invloed van opinievorming op weblogs, sociale netwerken en, meer recent, Twitter, op 'van alles en nog wat', is al jaren oud. De Arctic Monkeys werden groot door het web. Internationale overheden worden beïnvloed door het web. De film 'The Blair Witch Project' werd een hit door het web. Zelfs de B-film Snakes on a Plane dreigde een hype te worden door de buzz op internet. Het is dus niets nieuws onder de zon, als je leest dat anno 2009 de film Paranormal Activity een online boost krijgt.

Toch krijg ik de indruk dat er meer aan de hand is. De opinievorming op het sociale web lijkt meer richting en structuur te krijgen. De macht neemt toe, ook al zijn er genoeg mensen die dit ontkennen of een slechte ontwikkeling vinden. Het kan ook zijn dat ik nu een tunnelvisie etaleer, omdat ik nu eenmaal veel lees over deze thematiek, maar de voorbeelden in 2008 en 2009 zijn talrijk. Vier willekeurige voorbeelden:

• Bloggers beïnvloedden de Amerikaanse verkiezingen
• Blogs beïnvloeden de modewereld 
• Buma/Stemra schrikt van massaal protest tegen embedtarieven
• De invloed van Twitter op de politiek wordt onderzocht

Wat ik gisteren en vandaag echter las op de sites van NRC en NRC Next is nog veel illustratiever.

Marie-José Klaver schrijft in Guardian eindigde censuur via Twitter over de opheffing van een spreekverbod voor (oude) media inzake een gifschandaal:

[...] De gag order (spreekverbod) dreigde zich zelfs uit te strekken tot een verbod op het bespreken van de parlementaire onthulling van het Minton Report . Om die absurditeit aan de orde te stellen, plaatste Guardian-verslaggever Alan Rushbridger een bericht op Twitter: “Now Guardian prevented from reporting parliament for unreportable reasons. Did John Wilkes live in vain? http://tinyurl.com/yhjxo38” [...]
Rushbridgers Twitterbericht werd talloze malen geretweet (Trafigura werd een van de populairste termen op Twitter) en er ontstond in de Twittersphere een gevoel van collectieve verontwaardiging over het monddood maken van de pers via de rechter. Naar aanleiding van een bericht van 131 tekens en de boosheid die daarna ontstond, besloot advocatenkantoor Carter Ruck het spreekverbod voor de Britse media op te heffen.[...]

Ernst-Jan Pfauth klapt er vandaag in Bloggers zijn machtige hobbyisten nog even overheen:

Een columnist van Britse relkrant Daily Mail, Jan Moir, schreef vrijdag een smakeloze column over de dood van Boyzone-zanger Stephen Gately. Die kon niet natuurlijk zijn, aldus Moir.[...]
Verontwaardigde Twitteraars en bloggers reageerde massaal op de column. Na twee uur telde de online versie al 500 reacties, schrijft The Guardian. Op Twitter was Jan Moir in no-time een trending topic.[...]
Na een oproep van bloggers trokken adverteerders als Marks & Spencer en Nestlé hun online reclames terug. De Britse Raad van Journalistiek ontving al voor vijf uur die middag een recordaantal aan klachten (update (15:16): inmiddels meer dan 21.000).[...]

Critici mogen graag wijzen op de kwalijke gevolgen van berichtgeving en acties op blogs en Twitter (denk aan de zaak Depla, die pas landelijke aandacht kreeg toen GeenStijl er aandacht aan besteedde) en het kuddegedrag van 'de meute'. Het begint er echter steeds meer op te lijken dat het veel meer is dan dat.

'Het volk' had zijn nieuwe stem al gevonden maar die stem klinkt steeds luider. Zo luid inmiddels dat 'de gevestigde orde' wel moet luisteren.

Interessant, nietwaar?

@